23. januar 2017
Vísindagrein útgivin um ymiska upphóping av fiti í laksi
"Differences in fat accumulation between immature male and female Atlantic salmon Salmo salar after dietary administration of tetradecylthioacetic acid” eitur grein, iš Regin Arge saman viš ųšrum hevur skrivaš, og er śtgivin ķ altjóša vķsindaliga tķšarritinum Journal of Fish Biology.

Ķ greinini veršur višgjųrt, hvussu fitin veršur umsett ķ laksi ķ mun til kyn og stųdd į fiskinum og ķ mun til įrstķš. Ķ verkętlanini var ein serlig feittsżra (TTA) blandaš ķ fóšriš ķ eina tķš beint eftir śtseting į vįri, og ķ eina tķš fyrsta veturin į sjónum. TTA-fitisżran hevur serligar eginleikar sum gera, at hon ųkir um fitiforbrenningina, og minkar sostatt um upphóping av fiti ķ laksinum.

 Almenn vitan er, at umframt longd į degnum (ljós), hevur fiti- ella orkugoymslan ķ laksinum į vįri alstóran tżdning fyri byrjanina av kynsbśningini, iš sķšan mennist śt į summariš og heystiš. Eisini er kent, at siljafiskar oftast kynsbśnast į yngri aldri enn rognafiskar. Sum ein lišur ķ at minka um kynsbśning ķ aldum laksi, var tķ įhugavert at kanna, um silja- og rognafiskar umseta fitina ymiskt ķ avgeršandi tķšini į sjónum um vįriš. Hetta tķ orkunżtslan ķ mun til orkuupptųku er serliga stór hesa tķšina.

Fóšurvišgeršin viš TTA varš eftirmett ķ juni eftir fyrsta vįriš, og ķ mai eftir seinna vįriš į sjónum. Hetta varš gjųrt viš at kanna fitiinnihald ķ flakinum, har laksur goymir meginpartin av fitinum. Kanningarnar vķstu, at TTA višgeršin framdi avgjųrdan mun millum fitiinnhaldiš ķ rogna- og siljafiskum. Fyrsta vįriš vóru serliga rognafiskarnir įvirkašir av višgeršini. Fitiinnihaldiš ķ rognafiskunum var tį 3.1%, ķmóti  4.3% ķ siljafiskunum. Hinvegin var fitiinnhaldiš ķ siljafiskum minni eftir višgerš vįriš eftir: 15.8 og 16.7% – ķ įvikavist silja- og rognafiskum. Kondisjónsfaktorurin sįst tżšiliga fylgja sama mynstri, sum fitiinnihaldiš ķ flakinum, og styrkti sostatt um eftirmetingina.

Śrslitini vķsa į, at dynamikkurin ķ upphóping av fiti millum kynini er ymiskur. Hetta er helst tengt at serligu lķvfrųšini, tį umręšur nųring hjį laksi. Eisini vķsa śrslitini, at umrįšandi er at umhugsa kyniš į fiskinum og įrstķš, tį kanningar verša gjųrdar višvķkjandi fitiinnhaldi ķ atlantiskum laksi.

Greinin er śrslit śr phd-verkętlanini hjį Regini Arge og er partvķs fķggjaš av Granskingarrįšinum og Fiskaaling, umframt Nofima og norska granskingarrįšnum.

Greinin kann lesast umvegis leinkjuna:

http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/jfb.13113/full