1. februar 2017
Styrkin á rákinum avgerð sjálvsmittu av lús á einum firði
VÝsindagreinin ĺThe effect of exposure on sea lice population dynamics in faroese salmon farmsĺ er komin ˙t Ý altjˇ­a tÝ­arritinum Aquaculture Environment Interactions.  H°vu­srith°vundurin er Esbern Patursson, og byggir greinin ß masteruppgßvuna, i­ hann gj°rdi Ý samstarvi vi­ Fiskaaling og vardi ß DTU Ý Danmark Ý 2013. Hinir rith°vundarnir eru Knud Simonsen og ěystein Patursson, bß­ir granskarar ß Fiskaaling, og André W. Visser, professari ß DTU.

Greinin lřsir eitt greitt samband millum styrkina av ˙tskifting av sjˇgvi og sjßlvsmittu av laksal˙s ß einum fir­i, har aling fer fram. ┌tskifting av sjˇgvi ß einum fir­i er Ý h°vu­sheitum drivin av feskvatni, sum rennur ˙t Ý fj°r­in, muninum millum flˇ­ og fj°ru, og av sjˇvarfalsrßkinum uttan fyri fjar­amunnan, i­ dregur  sjˇgvin inni ß fir­inum vi­ sŠr. ┌t frß t°lum fyri hesar trÝggjar  drÝvmegirnar var eitt vÝsital gj°rt fyri flestu alifir­irnar Ý F°royum.

Fiskaaling hevur talt l˙s ß f°roysku alibr˙kunum fyri vinnuna sÝ­ani 2009 . Fyri hv°rja einstaka ˙tsetu var­ hugt eftur, hvussu v°ksturin var Ý l˙sat°lunum fram til fyrstu vi­ger­ ella til t°ku, um eingin vi­ger­ var ney­ug. Sjˇvarhitin hevur stˇra tř­ning fyri trivna­in hjß laksal˙s, men  er hetta vŠl kent.

Tß ßvirkanin av hita var tikin burtur˙r l˙sat°lunum, sßst greitt samband millum vÝsutali­ fyri ˙tskifting av sjˇgvi ß fir­inum og v°ksturin Ý l˙sat°lunum: Fir­ir vi­ lßgum vÝsitali fyri ˙tskifting vÝstu seg at hava hŠgri sjßlvsmittu, og fir­ir vi­ h°gum vÝsitali­ fyri ˙tskifting h°vdu lßga ella onga sjßlvsmittu.

Vindurin er rŠttuliga skiftandi Ý F°royum, og hevur avgj°rt ßvirkan ß rßki ß fir­unum. Tˇ, sŠ­ yvir eitt tÝ­arskei­ av stˇrum parti av einari ˙tsetu, so sŠst hetta bert Ý lÝtlan mun aftur Ý samla­u ˙tskiftingini, og er ikki tiki­ vi­ Ý hesum umfarinum.

Samanumtiki­ lřsir greinin ein einklan hßtt at flokka alifir­ir Ý mun til kreftirnar, sum drÝva ˙tskiftingina av sjˇgvi ß fir­inum, eins vŠl Ý hv°nn mun teir eru sjßlvsmittandi fyri laksal˙s.

ěll greinin kann lesast her:
http://www.int-res.com/articles/aei2017/9/q009p033.pdf