Uppskot til serritgerðir
Uppskot til serritger­ir, sum kunnu gerast Ý samstarvi vi­ Fiskaaling
 
 
Legg til merkis, at hetta eru bert d°mi, vit eru komin vi­. Um t˙ sum lesandi hevur hugskot ella ynski, i­ ikki ver­a nevnd her, ert t˙ sera vŠlkomin at seta teg Ý samband vi­ okkum at prßta um a­rar m°guleikar. Vit eru altÝ­ ßhuga­i Ý einum konstruktivum prßti.
 
A­rasta­ni ß heimasÝ­uni kanst t˙ eisini sÝggja meira um hvat vit arbei­a vi­ og solei­is eisini fßa betri innlit Ý hv°rjir m°guleikar eru. ┴ framsÝ­uni eru eitt n˙ leinkir til tey trř granskingar°kini, har meir fŠst at vita um umst°­ur, starvsfˇlk og verkŠtlanir.
 
Eisini kann AlitÝ­indi geva innlit Ý hvat arbeitt ver­ur vi­ ß Fiskaaling. Leinkja til AlitÝ­indi er eisini ß framsÝ­uni.
 
 

┴virkan av grˇ­ri ß alinˇtum ß mˇtst°­u Ý sjˇnum

Endamßli­ er at fßa eitt yvirlit yvir hvussu grˇ­ur ß alinˇtum ßvirkar hydrodynamisku kreftirnar ß nˇtirnar.

Ein skipan skal designast til at kunna mßta kraftina ß eitt netapanel Ý sjˇnum, umframt streymfer­ina frammanfyri og aftanfyri neti­. Eisini skal arbei­ast vi­ eini skipan at lřsa grˇ­urin ß nˇtini, t.d. vi­ talgildari vi­ger­ av myndum. Ein r°­ av netapanelum, sum hava sta­i­ Ý sjˇnum Ý nakrar mßna­ir ver­a kanna­i fyri at finna samanhang millum slag og n°gd av grˇ­ri og ßvirkanina ß kreftirnar umframt hvussu neti­ vi­ grˇ­ri ßvirkar rßki­.

Kontaktpersˇnur: ěystein Patursson, oystein@fiskaaling.fo 

 

 

Tßlming av grˇ­ri ß alinˇtum

Endamßli­ er at lřsa hv°rjir m°guleikar eru at tßlma grˇ­ur ß alinˇtum umframt teir, sum ver­a nřttir Ý dag.

VerkŠtlanin hevur tveir partar, annar er at skipa ta­ vitan i­ finnst Ý dag um hv°rjir m°guleikar eru at tßlma grˇ­ri ß alinˇtir. Hin parturin er at royna ymiskar hŠttir at tßlma grˇ­rinum. Hetta kann vera at kanna nřggjar vi­ger­ir av nˇtunum umframt at kanna hv°rja ßvirkan eitt ßvÝst tal av igulker, krossfiski osv. hevur hevur ß grˇ­urin og um hetta m°guliga er naka­ vinnan kann nřta i hesum sambandi.

Kontaktpersˇnur: ěystein Patursson, oystein@fiskaaling.fo 

 

 

GPU Parallelisering

Endamßli­ vi­ verkŠtlanini er at seta eina telduskipan upp vi­ GPU og royna hesa til tungar ˙trokningar.

Menna eina telduskipan, i­ br˙kar ein GPU Ý sta­in fyri, sum vanligt, fleiri CPU. Skipanin skal kunna koyra CFD og FE software. Hesi hava ymisk kr°v til telduskipanina. CFD software seta vanliga h°g kr°v til minni Ý telduni, me­an FE software vanliga ikki seta eins stˇr kr°v til minni, men st°rri kr°v til fer­ina.

Kontaktpersˇnur: ěystein Patursson, oystein@fiskaaling.fo 

 

 

R°rslumßtingar vi­ accelerometrum.

Endamßli er at menna mannagongdir til at mßta r°rslur Ý aliringum, nˇtum, s°kkringum o. l.

Vi­ at lřsa hvussu flˇtikragi, nˇt og s°kkringur flyta seg Ý mun til hv°nn annan og Ý mun til sjˇgvin, fast neyvari vitan um hv°rjar kreftir ßvirka einkultu lutirnir Ý aliringunum, og eisini fast neyvari vitan um hvussu nˇtin flytir seg Ý mun til sjˇgvin, og harvi­ eisini Ý mun til fiskin Ý nˇtin. Vi­ nřggjastu t°knini eru dik-mßtarar (accelerometur) so smßir og bÝligir, at teir eru innbygdir Ý felest allar fartelefonir og flest °ll myndatˇl. Verkatlanin er at menna ella nřta hesa t°kni til nřtslu ß alibr˙kum.

Kontaktpersˇnur: ěystein Patursson, oystein@fiskaaling.fo

Rßki­ ß alifir­um

Seinastu ßrini eru streymprofilar mßta­ir ß teimum flestu alifir­unum, og vi­ ßrsenda 2013 er vantandi mßta­ ß °llum fir­unum, umframt at teldusimuleringar eru gj°rdar av sjˇvarfalsrßkinum. Rßki­ er avgerandi fyri sjˇgvgˇ­skuna Ý og kring aliringarnar, fyri hvar skarn og fˇ­urleivdir enda, umframt flutning av m°guligari smittu og °­rum tilfari. Gˇ­ vitan um rßki er tÝ avgerandi fyri at fßa sum mest burtur˙r einum ali°ki­, og samstundist ßvirka umhv°rvi sum minst. Endamßli­ vi­ hesum verkŠtlanum er neyvt at lřsa rßki Ý einum ella fleiri alifir­um, og hv°rji vi­urskiftir hava ßvirkan ß ˙tskiftingina ˙t frß analysu av mßtingunum og/ella vi­ teldusimuleringum.

Kontaktpersˇnur: Knud Simonsen knud@fiskaaling.fo

 
 
Tř­ningurin av havaldu til at reinsa havbotnin

Alda, og serliga tunga havaldan, sum kemur inn ß ali°kini, tykist at hava ein stˇran leiklut Ý at beina burtur avfalli­, sum fellur ß botnin undir alibr˙kini. Seinastu ßrini eru aldumßtingar framdar ß teimum flestu alifir­unum, og vi­ ßrsenda er vantandi mßta­ ß °llum fir­unum, umframt at teldusimuleringar eru gj°rdar av alduvi­urskiftunum. Endmßli­ vi­ hesari verkŠtlanini er at neyvt at lřsa alduvi­urskiftini ß einum ella fleiri alifir­um og hv°nn tř­ning aldudrivna resuspensiˇnin hevur fyri lÝvfr°­iliga berievni ß hesum st°­unum ˙t frß analysu av mßtingunum og/ella vi­ teldusimuleringum.

Kontaktpersˇnur: Knud Simonsen knud@fiskaaling.fo

 

 

S˙revnisytsla hjß stˇrum alilaksi

Kanning av hvussu s˙revnisnřtslan hjß alilaksi broytist vi­ hita Ý sjˇgvnum, st°dd ß fiski og hvussu skjˇtt hann svimur.

Vi­ tÝlÝkari vitan kunnu vit gera neyvari metingar av hvussu gˇ­ vatn˙tskiftingin skal vera Ý aliringum ß sjˇnum og k°rum ß landi. Eisini kann tÝlÝk vitan nřtast til at kanna­ hvussu nˇgva orku fiskurin nřtir til anding, og tÝskil hvussu nˇgv fˇ­ur fer til anna­ enn v°kstur.

Kontaktpersˇnur: Gunnv°r ß Nor­i, gunnvor@fiskaaling.fo

Framlei­sla av rognkelsi-ynguli

Fiskaaling fer komandi vßr undir framlei­slu av rognkelsi. Kannast skulu bestu hŠttir at framlei­a yngul undan hesum fiski. Her ver­ur hugsa­ um öbest practiseö royndir innan str˙king, rognavi­ger­, startfˇr­ing, startfˇ­ur, eins og handfaring av fiskinum. M°guleiki er fyri fleiri ymsum verkŠtlanum innan evni­.

Kontaktpersˇnur: Regin Arge, regin@fiskaaling.fo ella 214799

 
 
Smittutrřst ľ l˙s ß alifiski

Ringt er at meta um n°gdina av l˙saynguli Ý sjˇnum kring eina alist°­. L˙sin sŠst ß alifiskinum, tß hon er vaksin so miki­ nˇgv, at hon sŠst vi­ berum eygum. Av hesu ors°k, veit ein ikki hvussu stˇrt smittutrřsti­ veruliga er ľ bŠ­i ß alist°­ina og Ý t.d. einum alifir­i ella alisundi. Ein verkŠtlan er Ý umb˙na: a) vatnsřni ver­a tikin ß alist°­um og kanna­i via t.d. real-time PCR, me­an b) er tann meir praktiska sÝ­an av verkŠtlanini, har sjßlvur innsavningarhßtturin ver­ur optimera­ur. M°guleiki er fyri tveimum verkŠtlanum innan evni­.

Kontaktpersˇnur: Regin Arge, regin@fiskaaling.fo ella 214799
 
 
Heparin ˙r fiskatarmun

Endamßli­ er at ˙tvinna heparin ˙r fiskatarmun.

Heparin ver­ur vanliga framleitt ˙r grÝsatarmum og er ein tann mest selda v°ran ß heilivßgmarkna­inum. Mßli­ er at etablera ein ôlab-scaleö framlei­sluhßtt og at mßta n°gd av heparin Ý fiskatarmum frß ymiskum fiskasl°gum. SÝ­ani er Štlanin at kanna mřl st°ddirnar og ôanticoagulantö eginleikarnar hjß teimum ymisku st°ddunum (ôlow and high molecular weightö).

Kontaktpersˇnur: Jonhard Eysturskar­, jonhard@fiskaaling.fo

 
 
Taraaling Ý F°royum ľ ein m°gulig framtÝ­ar vinna

Vi­ hesum verkŠtlanum, arbei­a vit fram Ýmˇti at menna vitan og f°rleika innan taraaling Ý F°royum. Hugt ver­ur at fřra tarasl°gum og fylgjandi spurningar ver­a nßgreiniliga kanna­ir:

  1. Hvussu střra vit lÝvss°guni hjß teimum ymisku tarasl°gunum Ý starvsstovuni og fßa taran at mennast ß lÝnum?
  2. Hvussu ßvirka faktorar sum ljˇs og aldueksponering tarav°ksturin, tß lÝnurnar eru settar ß sjˇgv?

BSc verkŠtlan: Royndaraling av br˙ntaraslagnum Alaria esculenta

MSc verkŠtlan: Royndaraling av br˙ntarasl°gunum Saccharina latissima og Laminaria digitata og rey­taraslagnum Palmaria palmata.

Kontaktpersˇnur: ěystein Patursson, oystein@fiskaaling.fo